Interest an dud evit ar sportoù hag ar c'hoarioù hengounel a zo un dra nevez hag diouzh ar c'hiz. Kalz a rannvroioù en Europa a laka c'hoarioù zo da advevañ pe nevesaat a reont anezho evit bezañ gant gizioù a vremañ. Er mod-se eo bet kavet endro ar c'hoari kilhoù kozh a oa kavet en dielloù, hag hiziv vez c'hoariet adarre e Bro Leon hag er skolioù ivez. Ar gouren ivez zo en em graet diouzh an ugentved kantved gant e aozadur nevez savet bremañ 15 vloaz zo. Ar c'haloj hag ar bouloù o deus kemeret memes hent, re all a deu da heul.
An dra-se zo kaoz eo bet kemeret gant Parlamant Europa diskoulmoù ha merkadoù da bediñ "Kuzul Europa" da ziazezañ ur programm ispisial da gas war raok ar sportoù rannvroel hag hengounel.

Chañs hon eus ni e Breizh, kaout maread ar c'hoarioù hag ar sportoù hengounel bev mat, c'hoarioù enebiñ, c'hoarioù ampartiz, c'hoarioù skipailh. An darn vrasañ eus ar strolladoù pe ar c'homiteoù a ren anezho a zo stag ouzh ar c'hengevredad Falsab pe a labour gantañ ingal.
A drugarez d'ul labour enklask graet gant skipailh ar sportoù hag ar c'hoarioù e Skol Uhel ar Vro, ez eo bet krouet binvigi labour : levrioù, filmoù, diskouezadegoù, fichennoù pedagogel. Meur a hini all a zo war ar stern. Evel-se eo bet adwelet penn da benn an ostilhoù implijet, evit da skouer ar c'hoarioù ampartiz, da c'helled ober hervez nerzh ar vugel hep cheñch ar reolennoù diazez, nag ar mont endro. Da lavaret eo, memes ma vez c'hoariet gant un ostilh disheñvel, ur bugel a c'hell heuliañ abadenn e dad-kozh pa vez o c'hoari, hep merzout an diforc'h rak an niver a boentoù gounezet a vo kazi ezel.

Doareoù nevez zo bet lakaet e plas er bloavezhioù tremenet. Evel-se abaoe 1996 vez graet abadennoù dizoleiñ e meur a skolioù e Breizh-Izel. Berzh o deus graet, ha gant plijadur eo bet degemeret dre gustum ar c'hoarioù ha sportoù hengounel gant ar vugale, o zud hag ar skolaerien.
Ouzhpenn-se, broudañ a ra ivez an deskadurezh stad, abaoe 1992 en e brogrammoù "les cycles à l'école primaire" implij ar c'hoarioù hengounel ha re ar ranvro.
Prederiañ da reiñ un anaoudegezh verr d'ar gelennerien da zont a vefe da ober zoken. Lod eus ar skolioù meur e bro Spagn hag e bro Danemark a ra an dra-se dija. Diouzh e du, ar c'hengevredad Falsab en deus aozet stummadurioù evit ar gelennerien.

©Anaximandre, 2000-2005